ΟΙ ΦΕΤΙΝΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ (31/1/09-1/2/2009)

 

Γράφει και επιμελείται ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΙΑΚ.ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΔΗΣ Δρ. Φιλολογίας-Συντονιστής εκδόσεων «ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΕΝΝΑ»

Τηλ. 210 3818273 // 6997004407

e-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Αυτό που παρατήρησα από την πρώτη ανάγνωση των Ερωτηματολογίων των Παιδαγωγικών και της Γενικής Διδακτικής του φετινού διαγωνισμού των εκπαιδευτικών είναι ότι αρκετές ερωτήσεις ήταν πολύ υψηλού επιπέδου και κατάλληλες για καλά διαβασμένους υποψηφίους εκπαιδευτικούς. Γενικά όμως ήταν σωστά διατυπωμένες και οι εναλλακτικές απαντήσεις δεν έκρυβαν παγίδες. Πρέπει να σημειώσω ακόμα πως οι περισσότερες ερωτήσεις από αυτές που δόθηκαν σε όλους τους κλάδους και τις ειδικότητες των εκπαιδευτικών χθες  είχαν συζητηθεί στο 6o Πανελλήνιο Συνέδριο που είχε διοργανώσει στην Αθήνα η ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΛΛΑΔΟΣ στις 5, 6 και 7 Δεκεμβρίου 2008.

Εν όψει όμως των επίσημων απαντήσεων που προσεχώς θα δημοσιεύσει το Α.Σ.Ε.Π. αρκούμαι στο παρόν άρθρο να απαντήσω και να σχολιάσω επιλεκτικά την ερώτηση 6 που τέθηκε χθές Κυριακή (1-2-2009) στους κλάδους ΠΕ 02 ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ, ΠΕ 03 ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ, ΠΕ 04.01 ΦΥΣΙΚΩΝ, ΠΕ 04.02 ΧΗΜΙΚΩΝ, ΠΕ 04.04 ΒΙΟΛΟΓΩΝ, ΠΕ 04.05 ΓΕΩΛΟΓΩΝ, ΠΕ 08 ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ, ΠΕ 15 ΟΙΚΙΑΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

6. Η διαθεματική οργάνωση των σχολικών προγραμμάτων σπουδών επιβάλλει: Α. την παντελή εξάλειψη των διακριτών γνωστικών αντικειμένων που διδάσκονται στο σχολείο. Β. την οργάνωση της ύλης με βασικό κριτήριο τη σύνδεση μεταξύ κεντρικών εννοιών Γ. την αύξηση των ωρών διδασκαλίας στο σχολείο. Δ. την αντικατάσταση των εξωτερικών εξετάσεων (π.χ.,πανελλαδικών) από περιγραφικές μορφές αξιολόγησης.

Σωστή απάντηση 6Α Σχολιασμένη απάντηση της ερώτησης 6 Με τον όρο διαθεματικότητα( thematic ή  cross curricular thematic approach) αναφερόμαστε στη θεωρητική αρχή οργάνωσης του αναλυτικού προγράμματος που καταλύει τα διακριτά μαθήματα ως πλαίσια οργάνωσης της σχολικής γνώσης, παραθεωρεί τις προτεραιότητές τους και τις εσωτερικές δομές τους, και επιχειρεί να προσεγγίσει τη σχολική γνώση ενιαιοποιημένη, όπως προκύπτει από τη σφαιρική μελέτη θεμάτων καθολικού ενδιαφέροντος και μείζονος σημασίας για τον πολιτισμό (universalia). Προτεραιότητα δεν έχουν στα διαθεματικά προγράμματα σπουδών οι δομές, οι οργανωμένες γνώσεις και οι αλληλουχίες που έχουν εμπεδώσει οι εμπλεκόμενοι επιστημονικοί κλάδοι, αλλά τα υπό μελέτη θέματα που αποτελούν μέρος της πραγματικότητας και απαιτούν, για να γίνουν κατανοητά, τη σύμπραξη γνώσεων από διαφορετικούς επιστημονικούς κλάδους. Μέσα σε αυτά οι γνώσεις εμφανίζονται ως ενιαιοποιημένα μορφώματα και όχι ως κατακερματισμένες και αποπλαισιωμένες αφαιρέσεις. Η επιλογή των γνώσεων από τις διαφορετικές επιστήμες και η οργάνωσή τους γίνονται με βάση τις ανάγκες του θέματος και όχι με βάση τις δομές, τις αλληλουχίες και τη γενικότερη λογική των επιστημονικών κλάδων (Ηλίας Ματσαγγούρας)

Το αναλυτικό πρόγραμμα υλοποιείται σε δύο διακριτά επίπεδα : του βασικού αναλυτικού προγράμματος, το οποίο αποτελείται από τις βασικές έννοιες και τα περιεχόμενα  των επιμέρους επιστημονικών πεδίων, και του « μετα-αναλυτικού»  προγράμματος ( meta – curriculum), το οποίο αποτελείται από τις ομάδες των θεματικά οργανωμένων δεξιοτήτων και διδακτικών στρατηγικών που επιλέγονται με σκοπό την αφομοίωση του περιεχομένου του βασικού αναλυτικού προγράμματος από τους μαθητές αλλά και την ανάπτυξη της κριτικής/ δημιουργικής τους σκέψης. Τελικά, ως ενιαίο διαθεματικό αναλυτικό πρόγραμμα, ορίζεται η « εκπαιδευτική διαδικασία που οργανώνεται με τέτοιον τρόπο, ώστε να διαπερνά τις διαχωριστικές γραμμές μεταξύ των περιεχομένων μάθησης των επιμέρους γνωστικών αντικειμένων, συσχετίζοντας έτσι ποικίλες διαστάσεις του αναλυτικού προγράμματος σε μια λογική σύνδεση, με σκοπό την εστίαση του ενδιαφέροντος σε ευρύτερους τομείς μελέτης. Συνεπώς, η μάθηση και η διδασκαλία προσεγγίζονται με έναν ολιστικό τρόπο που αντικατοπτρίζει τον πραγματικό κόσμο, ο οποίος είναι διαδραστικός. Σε γενικές γραμμές η ενιαία διαθεματική διδασκαλία χαρακτηρίζεται από τον ευέλικτο προγραμματισμό του διδακτικού έργου τη διδασκαλία με ομάδες εργασίας, τους συσχετισμούς των εννοιών ή των θεμάτων, το συγκερασμό των γνωστικών αντικειμένων, την έμφαση στη μάθηση με βάση τα σχέδια εργασίας και τη χρήση θεματικών διεπιστημονικών ενοτήτων στην οργάνωση της διδασκαλίας. Κατά συνέπεια οι μαθητές ενθαρρύνονται να διερευνήσουν τα θέματα σε βάθος, μέσω της ανάγνωσης ποικίλων διαφορετικών πηγών και της ενεργητικής συμμετοχής τους σε μια ποικιλία δραστηριοτήτων (ΥΠ.ΕΠ.Θ – Π.Ι ).

Βιβλιογραφική αναφορά: Ηλίας Ματσαγγούρας, Η Διαθεματικότητα στη Σχολική Γνώση, Εννοιοκεντρική Αναπλαισίωση και Σχέδια Εργασίας, Εκδόσεις Γρηγόρη, Αθήνα 2002, σσ.48-49. ΥΠ.ΕΠ.Θ – Π.Ι , Επιμόρφωση στελεχών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Εκπαιδευτικών στο Δ.Ε.Π.Π.Σ., τα Α.Π.Σ. και το νέο διδακτικό υλικό του Γυμνασίου, Τεύχος Επιμορφωτικού Υλικού, Αθήνα 2006, σ. 8. Αντώνης Ιακ. Ελευθεριάδης, Θέματα Παιδαγωγικών και Γενικής διδακτικής, τ. ΙΙΙ, Εκδόσεις «Σύγχρονη Πέννα, Αθήνα, σ. 017/753εξ. Αντώνης Ιακ. Ελευθεριάδης, Τεκμηριωμένες Απαντήσεις στα θέματα Παιδαγωγικών- Γενικής διδακτικής του 2005, τ. IV, Εκδόσεις «Σύγχρονη Πέννα, Αθήνα, σ. 31/134, 18/76. Αντώνης Ιακ. Ελευθεριάδης, ΟΔΗΓΟΣ Παιδαγωγικών & Γενικής Διδακτικής, τ. V Εκδόσεις «Σύγχρονη Πέννα, Αθήνα, σ. 189εξ.